-
سه شنبه, ۶ شهریور ۱۴۰۳، ۱۰:۲۰ ق.ظ
-
۲۱۵
دستیابی به رشد پایدار کشاورزی از جمله مسائل اساسی است که دولتها و کشورهای با درآمد پایین و متوسط با آن مواجه میباشند. ایجاد چنین رشدی به تمایل دولتها در زمینه فقرزدایی، ضرورت سامان دهی عرضه غذای کافی و توجه به نقش کلیدی که بخش کشاورزی میتواند در توسعه فراگیر اقتصادی کشورها ایفا نماید بستگی دارد. در ایران نیز بخش کشاورزی به جهت تأثیر فراگیری که می تواند در زمینه رفع چالشهای اقتصادی اجتماعی تأمین استقلال و امنیت غذایی ایجاد اشتغال، توسعه پایدار و حفظ محیط زیست داشته باشد از جایگاه مهمی برخوردار بوده و ضرورت انجام سرمایه گذاری های جدید در کشاورزی را آشکار می سازد دسترسی آسان و سریع به منابع مالی یکی از الزامات و پیش نیازهای سرمایه گذاری و توسعه بخش کشاورزی است. در اغلب کشورهای دنیا شرایط دیم برای تولید غذا اولویت خاصی دارد علیرغم تلاشهای زیاد بعمل آمده برای بهبود تولیدات و شرایط محیطی در کشورهای در حال توسعه تعداد زیادی از خانواده های فقیر در آفریقا و آسیا با فقر، گرسنگی، عدم امنیت غذایی و سوء تغذیه مواجه هستند. اهمیت کشاورزی دیم در جهان متغیر است. اما بخش عمده غذا برای جوامع فقیر در کشورهای در حال توسعه در شرایط دیم تولید میشود وانی و همکاران (۲۰۰۹) علیرغم کاهش سهم و میزان اهمیت کشاورزی در تولید ناخالص داخلی (GDP) این بخش هنوز در اقتصاد ملی و امرار معاش روستایی در ایران سهم مهمی دارد. تنوع در فراوانی زمان و شدت وقوع خشکی از فصلی به فصل دیگر و مکانی به مکان دیگر نیازمند مدیریت فنی مزرعه تامین به موقع نهاده ها فراهم نمودن ادوات و ماشین آلات مناسب و کافی رعایت تناویهای زراعی و کشت ارقامی است که دارای سطوح متفاوتی از تحمل به خشکی در مناطق مختلف باشند.
زمان وقوع خشکی ابتدای فصل میانه فصل و دوره رشد انتهایی و در مواردی خشکی ممتد الگوی بارندگی بین مناطق و سالهای مختلف نیز بر روی میزان عملکرد تاثیر جدی دارد. بنابراین استراتژی کاهش فقر در مناطق دیم میبایست بر عملکرد پایدار متمرکز شود که مدیریت اعمال شده برای خاک ورزی کاشت داشت و برداشت مطابق با نیازهای زراعی منطقه باشد. میزان تولید گندم در جهان طی سالهای ۲۰۰۵ تا ۲۱۱۲ میلادی بین ۵۲۰ تا ۶۳۲ میلیون تن متغیر بوده است. اگر چه سطح زیر کشت گندم طی سالهای اخیر کاهش یافته ولی میزان تولید آن نه تنها کاهش نداشته بلکه افزایش نیز نشان داده است. عامل اصلی افزایش تولید گندم در جهان افزایش عملکرد در واحد سطح بوده است. سطح زیر کشت گندم دیم از ۳۸ الی ۴.۲ میلیون هکتار متغییر بوده و میانگین عملکردان ۱۰۵۶ در هکتار در دهه اخیر بوده است. از عوامل مهم و مؤثر در افزایش متوسط عملکرد گندم در دنیا می توان به مدیریت مزرعه تغذیه مناسب انجام اصولی عملیات خاک ورزی، توسعه کشت واریته های گندم معرفی شده و کودپذیر و مقاوم به بیماریها و رعایت سایر موارد دیگر از قبیل مسایل به زراعی اشاره نمود.
لازم به ذکر است که در کنار تلاش برای افزایش عملکرد گندم ارائه یک راهکار مناسب برای ساماندهی دیمزارها بویژه ارایه دستور العملهای اجرایی در خصوص مدیریتهای زراعی تهیه بستر بذر با توجه به اصول خاک ورزی حفاظتی و توجه به شرایط اقلیمی پتانسیل تولید برای افزایش کمی و کیفی گندم را فراهم نمود بطوریکه در صورت تحقق الزاماتی از قبیل امکانات و ادوات لازم برای خاک ورزی حفاظتی کارنده ها تأمین به موقع نهاده ها معرفی ارقام با توجه به نیازهای اقلیمی کاهش ضایعات تولید، تهیه بذر ارقام مناسب و مدیریت خوب مزارع افزایش عملکرد ۲۵ الی ۳۵ درصدی میانگین گندم دیم دور از انتظار نمی باشد. انتخاب صحیح ارقام زراعی طراحی و بکارگیری ترتیبی مطلوب از ارقام متنوع زراعی با توجه به شرایط اقلیمی و تناوب های زراعی توجه به پتانسیل مناطق تهیه اصولی بستر بذر رعایت پارامترهای به زراعی تهیه و مصرف به موقع و متناسب نهاده ها فراهم نمودن و معرفی ادوات و ماشین آلات مناسب برای خاک ورزی و کاشت رعایت تناوبهای زراعی و مدیریت مزرعه از آسانترین روشهای مدیریتی در هر اقلیم برای بهره برداری در جهت تولید پایدار گندم و سایر محصولات دیگر میباشد. دستورالعمل فنی گندم دیم بر اساس اقلیم ها بشرح زیر می باشد.




millad : sepas